Welkom op het weblog van psycholoog Marcelino Lopez, mede-eigenaar van RelatieKlik en Knuz, tekstschrijver en zelfstandig coach te Amsterdam.
Dit blog is een klankbord voor onze gratis
relatiesites RelatieKlik en Knuz: een ideaal medium om mijn kronkels en nieuws over relaties, dating en psychologie te delen.
Over Marcelino
FAQ
Op de juiste vallen: kun je dat leren?
Als je aan competitiesport doet – tennis bijvoorbeeld – is het logisch om een tegenspeler te kiezen die ongeveer hetzelfde niveau heeft als jij. Iemand die te sterk is slaat je de ballen om de oren. Tennissen met iemand die geen bal behoorlijk weet terug te slaan maakt ook een slechte partij. Een liefdesrelatie is eigenlijk niet zo verschillend van een potje tennis, maar in het Centre Court van de Liefde kiezen sommige mensen door onbewuste motieven en onzekerheid toch vaak voor een speelpartner die niet goed bij ze past. Veelal met alle frustraties van dien. Sommigen weten het zelf al als ze zeggen: “Waarom val ik toch steeds op de verkeerde?”
Hoe ontstaat jouw type?
Of we willen of niet, we zijn allemaal geprogrammeerd om onszelf seksueel aangetrokken te voelen tot anderen. Heeft meestal iets te maken met voortplanting. Onderzoek heeft aangetoond dat we over het algemeen iets eerder zullen vallen op (geestelijk en lichamelijk) gezonde partners. Dat vergroot de kans op een sterk nageslacht. We zoeken daarbij onbewust ook naar herkenbaarheid (iemand met wie we veel gemeen denken te hebben) plus een vleugje mysterie. Naarmate we ouder worden (en de evolutionaire druk afneemt) selecteren we iets meer op inhoud; iemand met wie we veel gemeen hebben en waarbij we ons op ons gemak voelen.
Ondanks de algemene tendens om op gezonde types te vallen heeft de mens blijkbaar een behoorlijk flexibele seksuele voorkeur. Sla een algemeen leerboek over seksualiteit open en je vindt er een lijst met tientallen seksuele voorkeuren. Eigen geslacht, dik, dun, (te) jong, oud, bepaalde diersoort, dominant, slaafs, met of zonder bepaalde kledingstukken, de lijst is eindeloos. Sommige seksuele voorkeuren zijn geaccepteerd, andere absoluut niet. Vooral mannen kunnen, vanwege sterkere hormonale druk in de puberteit, hele specifieke voorkeuren ontwikkelen.
De wetenschappelijke verklaring van deze variëteit in voorkeur is dat er, buiten een genetische voorbeschikking, ergens in onze jeugd een kritieke ontwikkelingsperiode is waarin bepaalde indrukken grondig met seksualiteit en liefde raken verstrengeld. Iemand valt meer op bepaalde mensen door oude associaties en gewoontes uit eerdere liefdeservaringen. In onze vroege pubertijd zijn we erg gevoelig en kwetsbaar en de ervaringen met liefde en seksualiteit die we in die tijd opslaan bepalen voor een groot gedeelte onze verlangens en wensen ten opzichte van de liefde.
Vanaf onze achtste levensjaar ontwikkelen we een mentale blauwdruk van onze ideale liefdespartner
Volgens psycholoog John Money ontwikkelen kinderen vanaf hun achtste al een soort liefdesplattegrond waarmee ze het Gebied der Liefde te lijf gaan. Je guitige campingvriendje, het nichtje met de lieve glimlach of je favoriete tv-held kunnen de eerste vlinders in je buik en seksuele gevoelens kikstarten. Vanaf daar kleurt de ‘liefde & seks’-plattegrond zich langzaam verder in. De ervaringen en associaties die je gaandeweg maakt zorgen voor meer details, variatie en kleurnuance. Rond de pubertijd hebben de meeste mensen al een sterke mentale blauwdruk van de liefde. Een levende, evoluerende blauwdruk, dat gelukkig wel. In tegenstelling tot de theorie van wijlen psychiater Sigmund Freud blijven we echt niet verliefd op papa of mama, of mensen die erop lijken.
In onze jeugd koppelen we gevoelens van liefde en lust aan bepaalde mensen. Zo ontstaat ‘jouw type’. Die gevoelens worden steeds opnieuw opgeroepen door mensen die aan dat type voldoen. Dat heet conditionering.
Uiteraard kunnen de gevoelens voor bepaalde types uitdoven wanneer nieuwe, frisse types meer indruk op je maken. Over het algemeen zijn het wel voor jou belangrijke kenmerken in iemand die jou elke keer opnieuw in vuur en vlam kunnen zetten. Een bepaalde blik, een manier van communiceren, een bepaalde mate van spontaniteit, of juist bedachtzaamheid. Het is een unieke, veranderende mix aan eigenschappen die jou in bepaalde situaties, met bepaalde types de drempel over helpen. En dan… ben je verliefd.
De Chemie van de Liefde
Op het moment dat iemand past in de blauwdruk van jouw liefdesideaal, en je staat er voor open, dan laat je lichaam je dat onomwonden weten. Er wordt een chemisch proces in je lichaam gestart dat we allemaal maar kennen. Vlinders in de buik, een obsessieve focus en een grote dosis geluksgevoelens en energie bereiden je lichaam voor op wat zou kunnen komen. Hormonen, neurotransmitters (stofjes in de hersenen), feromonen zijn daar de chemische oorzaak van. We hoeven ons verder niet in de technische details te verliezen, maar je lichaam stelt alles in het werk om jou te helpen de ander te veroveren. Je gaat er zelfs ‘aantrekkelijker’ door uitzien. Belangrijk te weten is dat het bij sommige mensen vanaf hier vanzelf gaat: contact zoeken, aftasten of de ander je leuk vindt en proberen de situatie te scheppen waarin je intiemer kunt worden. Door schade en schande leren we wat belangrijk is, wat en wie we moeten vermijden, en weten we beter wanneer we wel risico’s moeten nemen. Zowel leven als liefde betekent een onophoudelijk leren en we weten nooit precies waar en wanneer Cupido weer eens toe zal slaan. Vaak echter staan angst, weinig zelfvertrouwen, onervarenheid, nare ervaringen uit het verleden of frustratie in de weg om een succesvolle connectie te kunnen maken.
Hoe ‘oude’ liefde doorleeft in het heden
Soms staan hierdoor onverwerkte ervaringen met een eerdere partner ons in weg om de liefde op een plezierige, open en leerzame manier tegemoet te treden. Bijvoorbeeld doordat je je door een bepaalde liefdespartner zo afgewezen hebt gevoeld waardoor je (bewust of onbewust) nog steeds aangetrokken wordt door gelijksoortige types zodat je die ervaring kunt ‘herstellen’. Je hoopt misschien dat de volgende ‘etterbak’ of ‘heks’ jou wel liefdevol bevestigt. Of je aangeleerde wantrouwen sijpelt door in relaties met mensen die wel deugen. Dit soort ‘oude’ angsten en daarbij horende verlangens kunnen natuurlijk op verschillende manieren nieuwe liefde saboteren. Sommigen zijn onschuldig en vallen vanzelf weg als de nieuwe partner genoeg vertrouwen kan geven. Soms, als er gevoelens van verraad of vernedering meespelen is er meer nodig.
De droomprins(es)
Sommigen wachten hun hele leven op de prins op het witte paard, of de archetypische vrouw die in alle opzichten perfect is. Eentje die altijd weet wat jij nodig hebt en je nooit zal kwetsen. Door de media en wat je uit je jeugd over liefde hebt geleerd heb je misschien een hardnekkig romantisch ideaalbeeld gecreëerd. Een ideaalbeeld is per definitie geen haalbare kaart. Deze onrealistische verwachtingen zijn vaak de voorwaarden voor een saai en frustrerend liefdesleven. Vaak speelt hier onbewust ook angst voor afwijzing mee. Als je lang genoeg in de wachtkamer der liefde hebt lopen tandenknarsen ga je er meestal vanzelf weer op uit om mensen van vlees en bloed te ontmoeten.
De droomprins(es) is natuurlijk voor iedereen weer wat anders. Het is een metafoor. Voor de meesten is dat niet die kuise, etherische schoonheid of galante, knappe man met nobele trekken. Voor de een is het een zichzelf verwaarlozende, ongezond levende kunstenaar die vooral voor zijn creaties schijnt te leven, voor de ander een dromerig, wereldvreemd type met oorspronkelijke ideeën. Weer een ander wordt juist warm van een koud en zakelijk type die precies weet wat hij of zij wil. Sommige krijgen alleen een versnelde ademhaling als ze een ruig, bruut en getatoeëerd HellsAngels-type zien of een in leer geklede vrouw met opgetist haar en diepe decolleté. Wat het ook is: vaak is het een enigszins karikaturaal en eenzijdig ideaalbeeld dat de fantasie op hol doet slaan. De meeste mensen groeien uit zo’n fantasie en worden wat realistischer en ‘ruimvoelender’. Dat proces moet je niet te verwarren met cynisme: uiteindelijk is een echt mens met zijn unieke mix aan kwaliteiten en gebreken gewoon veel interessanter dan een fantasie.
Tegenstrijdige verlangens
Veel mensen – vooral de meer avontuurlijke en passionele – willen in een relatie tegenstrijdige dingen. Ze willen zowel de passie, spanning en dynamiek van de eerste begintijd als veilige stabiliteit, intimiteit en vertrouwen die ontstaan als je langer bij iemand bent. Vaak gaat dit niet heel goed samen en om deze nu bij verschillende personen te vinden… dat geeft weer andere problemen. Met de één is een relatie vooral fijn en vertrouwd, maar een beetje saai en vanzelfsprekend, met een ander lijkt de sfeer vaak elektrisch geladen: soms fantastisch, vaak ook moeilijk en frustrerend. De juiste balans is soms moeilijk te vinden.
Bijna elke beginnende relatie kent (bij een van beide of beide partners) een periode van twijfel. Door in elkaar te investeren, mooie en moeilijke momenten met elkaar te delen neemt de betrokkenheid bij elkaar toe of juist af. Onze hersenen kunnen maar een beperkte periode in twijfel en onzekerheid leven. Soms moeten er drama’s en ruzies voorvallen, voordat mensen besluiten er helemaal met elkaar voor te gaan.
De tijd zal het leren. Voordat het zover is kun je misschien een een van onderstaande artikelen lezen.
Wanneer twijfel de liefde bedreigt
Omgaan met pijn, wrok en trauma van een vorige relatie
op 6 February 2008 om 12:05 am
ik was ook twee keer met verkeerde mannen getrouwd geweest.
En nu ben ik wat ervaringen rijker geworden.
Ik heb nu een relatie met een vroegere vriend.
En er werd over hem geroddeld en tegen hem gestookt.
Maar ik geef me niet zo gauw gewonnen.
En een derde huwelijk kan ik dus niet aan.
op 17 February 2008 om 12:35 am
Dat komt omdat de vrouwen van tegenwoordig altijd zo uiterlijkgericht te werk gaan. Kiezen een man die mooi lijkt, omdat deze HBO/WO gedana heeft, ene eigen huis heeft een sportwagen onder z’n kont heeft Met gelikte praatjes en een vlotte babbel weet hij z’n minpunten te camoufleren. Zijn ze eenmaal getrouwd en zijn er evt. kinderen gekomen dan valt er ineens vele minder te verbergen en komt de vrouw er langzaam maar zeker achter. Vrouwen let niet op de zichtbare handicaps van een ander. Kijk eens meer naar het karakter. Zulke mannen zijn echt veel liever, aardiger en eerlijker dan de zog. gelikte beertjes, zeg maar gerust de hartenbrekers, met geen pit in zich. Ik noem ze ook wel mannetjes zich zich een vent voelen ,maar alles behalve een echte vent zijn.
op 11 October 2008 om 10:26 pm
Ja, het overkomt mij altijd dat ik op de verkeerde persoon val, en dan ook nog eens 3x ouder. Dan heb je zoiets van: Waar ben ik in godsnaam mee bezig!! Je kan het niet uit je kop krijgen op een of andere manier. Vroeger viel ik al atijd op mijn leraressen.. Waar kom ik mee aan over een jaar? Met een bejaarde?!
op 17 November 2008 om 10:04 am
Een hele goede eye-opener alleen mijn dilemma is het omgekeerde hiervan. Ik word, waarbij je er bijna de klok gelijk op kunt zetten, stelselmatig benaderd door heren met wie ik bijna niets deel op de standaardparameters als opleiding, interesses en werk of wiens persoonlijkheid haaks op die van mij staat. Dat is echt iets anders dan dat ik te veel op status en een aantrekkelijk uiterlijk zou selecteren. Wat hier aan te doen? Kán ik hier iets aan doen?
op 30 January 2009 om 4:17 pm
Ja, de verkeerde mannen. Het is mij al meerdere malen gebeurd. Ben daarom na mijn laatste relatie die 5 jaar duurde,het afgelopen jaar eens goed gaan nadenken, en heb besloten om nu zelf eens beter aan te geven wat ik wil. Mijn eigen dingen doen, en niet alleen alles voor de partner te doen, en dan na 5 jaar een schop krijgen zoals mij al 2 maal overkomen is.
Degene die dit niet accepteerd die heeft pech gehad, en kan lekker verder met zijn eigen leven gaan.
Alleen dan is het moeilijk om iemand te vinden die nog betrouwbaar is, en de leuke mannen met inhoud, die willen meestal geen relatie meer, dus dat is jammer.
Voorlopig prima zo alleen met de kids, en zoeken, dat werkt niet!
op 26 February 2009 om 3:13 pm
wat als je verliefd bent op iemand, maar je eigen familie het afkeurd, omdat hij foute dingen in het verleden gedaan heeft??..en je dan bang maakt, voor het feitdat je anders alles verliest..mn hart wil bij hem zijn, maar mn familie wil ik geen pijn doen of teleurstellen..na een tijd van pijn en angst om een relatie aan te gaan, heb ik nu een persoon gevonden waar ik mega gek op pijn..ik weet het niet meer..
op 11 March 2009 om 12:03 pm
Uit eigen ervaring weet ik dat mijn opvoeding thuis er debet aan is bij mijn relaties. Ik ben met zowel psychologische- als fysieke terreur grootgebracht zonder een greintje liefde en alleen maar verwijten. Heb daarom al menigmaal mijn neus gestoten totdat ik uiteindelijk jaren later er achterkwam dat ik mijzelf gedroeg als de gebeten hond, en dus altijd gebeten werd. Bij mijn eerste vriendin vluchtte ik weg, waarom? Omdat liefde me benauwde. De tweede vriendin was de roodharige stoere dame op wie of ik hopeloos verliefd werd, maar evenredig mijn moeder kon zijn, omdat ze dezelfde denigrerende taal uitsloeg die werkten als een mes dat tot op het bot sneed. Hey? dat was vertrouwd, en ik wist niet beter dat liefde zo moest zijn. Uit haar ervaringen in haar opvoeding had ik begrepen een gelijke te hebben getroffen die met een zelfder psychologische terreur was opgegroeid. Voor mij echter was dat destijds een verdrongen gebeurtenis, net zoals de meeste verdrongen pijn op de achtergrond van mijn onbewustzijn werd verdrongen. Alle relaties nadien, zo’n zeven stuks waren gedoemd te mislukken. Mijn hart was verpand aan die ene roodharige stoere dame.
In 1997 knapte er iets in mij waardoor ik uiteindelijk ben gaan schrijven, en op aanraden van een goeie vriend een psycholoog in de hand nam, waarvan uiteindelijk geen één van hun me heeft kunnen helpen, omdat ik een te zwaar geval ben, en triggert hen bij het idee dat zij het een plekje hadden gegeven. Mijn excuus voor je professie, maar de meeste psychologen die ik “versleten” heb, hebben niets voor me kunnen betekenen. Mede door veel te lezen, en van mijzelf af te schrijven, heb ik de controle weer kunnen vatten.
Wat ik echter na een kortstondige relatie, nu een jaar geleden, heb begrepen is dat zij verbaasd was van de hoeveelheid liefde die ik haar gaf. In die zin ben ik gegroeid, en durf ook mijzelf weer kwetsbaar op te stellen. Dat de relatie niets werd, valt mij niet te verwijten, omdat ze haar liefde toch bleef uitdragen jegens een ander, maar daar nog niet klaar voor was.
Maar ik ben dus sterk van mening dat de wijze hoe of je thuis bent opgevoed, of dat er kromme relaties waren waarbij bijvoorbeeld de vrouw “de broek aanhad”, ook weer kromme relaties ontstaan. Zoals mijn zus die elke keer onbewust alcoholisten aantrok, treffend dat ons vader dat niet was.
Net als bovenstaande “wiwi. w” reageerde iedere keer een veel oudere man te treffen. Hetzelfde als een jonge vrouw die ik ken, die evenredig op oudere mannen valt. De verklaring, een één-ouder-gezin waarbij de vader ontbrak, en dan neig je onbewust tóch weer je vader te vinden in een relatie.
Wat “yasmine” schrijft klinkt mij zeer bekend in mijn oren. De roodharige stoere dame in mijn leven had evenredige ouders, echter het bij mij niet om een strafblad was te doen, maar om het feit dat haar ouders mij laag kwalificeerde, hetgeen heel erg dubbel was, omdat ze hun dochter verweten een ongelukje te zijn, waardoor ze het kind ernstig in de tang hadden, zodat zij toch iedere keer uiteindelijk partij voor haar ouders trok, omdat een afgewezene iedere keer die band tracht te herstellen, juist wél gewenst te zijn.
Ik was niet de professor voor hun ongewenste kind, en dus zette haar moeder het hele gezin in werking om tweedracht tussen ons te zaaien, totdat ik uiteindelijk brak, want zij alswel ik had geen notie van het afgeschermde juk die ik met me meedroeg.
Eén ding heb ik uit dit alles geleerd, dat haat en liefde flinterdun naast elkaar liggen, maar ik toch niet bij machte ben om het één van de ander te scheiden. Ik weet na jaren dat ze nog steeds van mij houdt als ik van haar, echter dat haat bij haar intrek heeft gevonden.
op 14 April 2010 om 9:12 pm
Ik baal ervan dat ik steeds maar weer op mannen val die mij totaal niet zien staan. Het lijkt altijd wel alsof ze me zien staan of het is mijn verbeelding. Als ik dan genegeerd wordt nadat ik een toenaderingspoging doe dan doet dat heel erg veel pijn. Als ik wel een relatie heb dan is de persoon soms behoorlijk afstandelijk naar mij toe, of ik nou samenwoon of gewoon bij een lat relatie. Weer pijn. Ik hoop er ooit nog eens vanaf te komen!
op 5 May 2010 om 9:54 pm
hallo ik heet helena.ik wil hier op julie reageren wat ik heb gelezen.ik zelf hebt ook zoveel meegemaakt met verkeerde mannen.zo zie je iemand een leuke man en heb je langer relatie en dan kom je achter toch de verkeerde mannen.dan denk je ik ben gelukkig een nieuwe partner voor samen oud te worden,helaas is het niet zo,dan denk ik ligt het aan mij dat ik die partner niet gelukkig maakt.soms begrijp ik dat niet.maar ik heb nu veel geleerd over de relatie met verkeerde mannen,ik ben nu kieskeurig en ik kijk nu uit wat voor mannen,doen die leuk tegen mij dus ik kijk altijd goed als kat uit de boom,
op 23 August 2010 om 1:24 am
Tsja ik ben braaf opgevoed, maar ben van nature zeer avontuurlijk en eigenwijs…….Dat past niet bij elkaar. Ik zoek die ene fatsoenlijke, nette, aardige man….en kom telkens uit de strijd met een getatoeerde vrijbuiter! Ik hou er niet van en toch ook weer wel. Ik zoek een echte vent en deze blijken dat nooit te zijn, maar ze zijn vaak zooooo aantrekkelijk en manlijk totdat je ze leert kennen……….
op 13 December 2011 om 5:57 am
ik val altijd op foute vrouwen in de zin van tijgerprint naaldhakken strakke kleding types keer op keer als ik een avond ga stappen trap ik er weer in heb geen probleem ze mee te krijgen meestal ik ben een goed uitziende vent van 40 jaar maar ik vind bij zulke vrouwen geen die een langdurende relatie wil ik ben hier wel naar op zoek dit gaat al vier jaar zo vrienden van mij zeggen dat ik dat zelf schuld ben wan ik ga ook altijd bij zulke vrouwen staan en de netjes geklede dames zie ik niet staan
op 24 January 2012 om 4:04 pm
Ook ik val op verkeerde mannen. Niet perse verkeerd dat ze me mishandelen of zoiets maar meer dat ze dus eigenlijk niet bij mij passen. Dan volgt een worsteling van jaren waarna ik besluit er een einde aan te maken. Zo ben ik twee keer getrouwd geweest en heb nu weer een uitzichtloze relatie. Ditmaal is het pijnlijkst.
Mijn fout is ook dat ik te snel weer in een relatie stap als de vorige voorbij is.
Als deze relatie voorbij is zweer ik mezelf dat ik alleen blijf, voor mijn eigen rust en veiligheid.