Weblog van psycholoog Marcelino Lopez

Humor is een sociaal smeermiddel volgens dit artikel in dagblad AD. Het smeeraspect vind je direct terug in het woord zelf dat (net als humeur) afgeleid is van het Griekse woord voor sap of vocht. De oude Grieken dichtten lichaamssappen een belangrijke rol toe in het regelen van menselijke stemmingen en emoties. Hoewel praten en denken over humor niet direct sappig of grappig is, kan het wel interessant zijn te beseffen wat de achterliggende functie ervan is. Volgens psychologen is humor dat wat er gebeurt als je brein een verrassend verband ziet dat buiten het normale verwachtingspatroon ligt. Die herkenning zorgt voor een licht en fijn gevoel in de hersenen, voor de buitenwacht herkenbaar als gelach. Een leuke grap of gekke situatie kan de spanning tussen mensen direct verlagen. Behalve dat het fijn is, hebben mensen die grappig zijn een handig sociaal instrument in handen dat ze helpt een leuke connectie met mensen te maken en zware onderwerpen op een luchtige manier te brengen. Dat is verder helemaal niet grappig, misschien kan deze boer me leren hoe dat moet?

“Eenzame mensen kijken door een bepaalde bril. De wereld is één vriendenkring,” aldus filosoof Anja Machielse in een interview met dagblad Trouw. Een op acht mensen voelt zich eenzaam, zo blijkt uit haar onlangs gepubliceerde onderzoek. Zij doet sinds 1998 onderzoek naar het fenomeen eenzaamheid. Vooral studenten – ook degenen die zich op Facebook presenteren als sociaal succesvolle dieren – hebben er last van. Machielse: “Door de individualisering zijn we minder afhankelijk van elkaar. Dat we onszelf ontplooien is leuk, maar ook lastig. Vroeger bleven we dicht bij familie wonen en grepen de kansen die daar lagen. Nu is het mogelijk een geheel nieuw milieu te kiezen.”

The best things in life are for free? Alles heeft een prijs. Liefde ook. Volgens onderzoek aan de Universiteit van Oxford kost het twee vriendschappen. “De ondervraagden hadden gemiddeld vijf goede vrienden. Als een nieuwe liefde hun leven ging domineren, hielden ze er nog maar drie over.”

Voor zijn nieuw boek interviewde tv-presentator en journalist Cornald Maas kinderen van gescheiden ouders. Zijn boek gaat over over de mogelijke gevolgen van echtscheiding op kinderen. „Ik wilde een staalkaart laten zien. Maar elke keer als ik dacht: dit wordt nou eens een vrolijk verhaal, dan kwam er toch weer narigheid boven tafel.”

“De koek was gewoon op…”
De term burnout staat voor het gevoel opgebrand te zijn. Meestal is dit gevoel werkgerelateerd, maar ook zware familieomstandigheden of andere verplichtingen kunnen ermee te maken hebben. De wil om aan het werk te gaan is er soms wel, maar de energie niet. Het gebrek aan energie gaat vaak samen met minder zelfvertrouwen en een teleurgestelde, afstandelijke houding ten opzichte van werk. Burnout heeft overlap met depressieve klachten.

Mensen met burnout hebben het vaak over de druppel die de emmer deed overlopen. Na een lange periode van spanning en/of ontevredenheid kan na het zoveelste werkincident de koek ineens op zijn.

Mensen die aan een burnout lijden zijn vaak uiterst betrouwbare en verantwoordelijke werknemers die het beste voor hebben met hun bedrijf. Omdat lang niet alle collega’s en leidinggevenden zo’n hoge werkstandaard hanteren als zijzelf, zijn burnoutlijders vaak teleurgesteld in het reilen en zeilen op de werkvloer. Vaak speelt er ook een onopgelost arbeidconflict.

Behandeling in het kort
In therapie is er goed iets aan de burnout te doen. De behandeling bestaat uit een grondige bewustwording van de grenzen van het eigen lichaam. Doel is om beter naar het lichaam te kunnen luisteren en spanningsignalen te herkennen wanneer die zich aandienen. Pauzes worden ingebouwd zodat de batterij met regelmaat kan opladen. Omdat het aangeven van grenzen, of de omgang met leidinggevenden en collega’s vaak een rol speelt wordt ook de communicatie onder de loep genomen. Er zijn genoeg manieren om grenzen aan te geven, frustratie te uiten, en toch een goede verstandhouding met collega’s te houden. Dit zal ook bijdragen aan de oplossing van een eventueel arbeidsconflict.

Uit de oude doos: Oprah Winfrey – ahum – interviewt een vrouw over haar gebrek aan zelfvertrouwen. Ze heeft echter een prima manier gevonden om daar mee om te gaan: frontale zelfacceptatie. Erg leerzaam.